Osmanlı Hukuk Sistemi

Osmanlı Hukuk Sistemi

Osmanlı hukuk sistemi, birçok hukuk sisteminin sentezlenmesi sonucu oluşmuştur. Hukuk sistemi bir ülkenin gelişmesinde ve kalıcı olmasında oldukça büyük etki yapmaktadır. Bu yüzden Osmanlı Devleti'nin dört kıtada uzun yıllar boyunca hüküm sürmesindeki en önemli faktörlerinden biride hukuk siteminin güçlü olmasından kaynaklanmaktadır. Osmanlı Devleti'nin hukuk konusuna büyük önem vermesindeki en önemli nokta İslam dininden gelmektedir. İslam dininin özü itibariyle adalet anlayışına önem vermesi Osmanlı Devleti'ni de etkilemişti.

Osmanlı hukuk sistemi, sonradan yazılı hale getirilmiştir. İlk zamanlarda hukuki sorunlar gelenekler ve töreler doğrultusunda karara bağlanıyordu. Zamanla sınırların genişlemesiyle beraber yazılı hukukun zorunluluğu hissedildi ve yeni bir hukuk sistemi oluşturuldu. Osmanlı Devleti'nin hukuk sistemi şer'i hukuk ve örfi hukuk olmak üzere ikiye ayrılıyordu.


Şer'i Hukuk

Kaynağı Kur'an-ı Kerim, sünnet, kıyas, icma olan ve İslam'a göre düzenlenen hukuk sistemidir. Din işleri Şeyhulislama ait olup Şeyhülislam'ın yargılama yetkisi yoktur. Yasama ve yürütme fetvalarla sağlanmaktaydı.Kazasker ve kadılar adli işlerden sorumluydu. Şer'i hukuğun işleyişini sağlayan en önemli mertebe kazaskerliktir. Kazakerler, Osmanlıda yargı sistemini oluşturan kadıların tayin işleriyle ilgilenirdi. İstanbul Kadısı, Osmanlı'da en yüksek mertebedeki yargıçtı. Kadılar kazaskerlere bağlı olur devletten maaş almazlardı. Geçimlerini davalarda aldıkları harçlardan çıkarırlardı. Kadıların verdiği kararı beğenmeyenler üst mahkeme olarak Divan-ı Hümayun'a başvururdu.

Örfi Hukuk
Töre kurallarının İslamiyete ters düşmeyecek şekilde düzenlenmesiyle oluşturulmuş kurallardır. Padişahın yönetim, mali ve ceza konularında çıkardığı kanunnameler de örfi hukuka dahildir. Örfi hukuk hazırlanırken şer'i hukuka aykırı olmaması için özen gösterilirdi. Yasama yetkisi padişaha ait olup padişah buyrukları " ferman " olarak nişancı tarafından kaleme alınırdı. Ve bu fermana padişah tuğrası eklenir ve resmiyet kazandırılırdı.
Fatih Kanunnamesi

Hukuk sisteminde en büyük gelişmeyi Fatih Sultan Mehmet göstermiştir. Fatih İstanbul'un fethinden sonra Osmanlı kanunnamesini uygulamaya soktu. Bu kanunname " Kanunname-i Ali Osman " olarak bilinir. Bu kanunname saltanar kurallarından protokol işleyişine kadar bir çok kanun barındırır. Bu kanunname içinde bir çok kanunu barındırmasına rağmen kardeş katline cevaz veren kanun ön plana çıkarılmaktadır. Kanunnamede bu kanun şu şekilde yer almıştır : " Ve her kimesneye evladımdan saltanat müyesser ola, karındaşların Nizam-ı Alem için katl eylemek münasiptir. Ekser ulema dahi tecviz etmiştir. Anınla amil olanlar. " Bu kanunda amaç taht kavgalarına son vermekti.
Osmanlı Devletinde tüm davalar Şer'i Mahkemelerde görülürdü. Mahkemelerde kadılar karar organıydı. Kadılar padişah tarafından atanırdı ve doğrudan padişaha bağlıydı. Böylece kadıların bağımsız çalışmalarına olanak sunulmuş olurdu.
Kadıların Görevleri
  • Kadılar bulundukları yerdeki halkın istek ve şikayetlerini merkeze bildirerek halk ile padişah arasında köprü olurdu.
  • Merkezden gelen emirleri bulundukları bölgedeki halka duyurmakla sorumluydular.
  • Kadılar günümüzdeki belediye başkanı gibi görev yaparlardı. Belediye başkanının tüm görev ve yetkilerini kullanmaya yetkiliydiler.
  • Evlenme, iş kurma, boşanma gibi konularda onaylama işlemleri de yapardı. Aynı zamanda noter görevi görürlerdi.
  • Avarız vergilerinin toplanması da kadıların göreviydi.
Kadılar bulundukları bölgede iki seneden fazla kalmazdı. Bunun sebebi halkla kaynaşıp tarafsızlığını yitirmemeleri için. Kadıların yardımcısına naip denirdi. Ayrıca müftülerde kadıların yardımcısıydı. Müftüler hukuki konularda kadılara danışmanlı yaparlar ve fetva verirlerdi.
Osmanlı hukuk sisteminde en önemli gelişmeler Tazminattan sonra yaşandı. Adliye Nezareti ve Ticaret Mahkemeleri kuruldu. Ticaret Kanunu, Ceza Kanunu, Deniz Ticaret Kanunu gibi bir çok kanun yürürlüğe sokuldu. Bu kanunların büyük bir kısmı Fransız kanunlarından esinlenilerek hazırlanmıştır. Kısa adıyla Mecelle olarak bilinen ve 1851 maddeden oluşan ve İslam hukukuna dayanan yapıtta Osmanlı Devlet'i hukuk sisteminde önemli yeri vardır.

Son Güncelleme : 19.10.2018 15:36:30
Osmanlı Hukuk Sistemi ile ilgili bu madde bir taslaktır. Madde içeriğini geliştirerek Herkese açık dizin kaynağımıza katkıda bulunabilirsiniz.
Sayfayı Düzenle Düzenleme Geçmişi

Osmanlı Hukuk Sistemi Yorumları

şifre Kırmızı sayı

1 Yorum Yapılmış "Osmanlı Hukuk Sistemi"
Merhaba ben 11. Sınıfta okuyorum ve tatihte konumuz Osmanlı hukuk sistemi. Öğretmenimiz bu konu hakkında bilgiler toplamamızı ve örnekler edinmemizi istedi ama ben pek tarihten anlamıyorum. Kadıların yardımcısı naip ise müftüler nasıl kadıların yardımcısı oluyor. Naip ve müftü aynı göreve mi sahip yoksa sadece ikisine de mi kadının yardımcısı deniliyor?
Harun . 28.09.2018 21:22:34
CEVAP YAZ
1. Mehmed
1. Mehmed
Osmanlı padişahlarının beşincisi Saltanatı: 1413-1421 Babası: Yıldırım Bayezid- Annesi: Devlet Hatun Doğumu: 1379 Vefatı: 26 Mayıs 1421 Osmanlı Devleti’nin ikinci kurucusu. Babası Sultan Yıldırım Bayezid Han, annesi Germiyanoğlu Süleyman Şah’...
Fetret Devri
Fetret Devri
Fetret devri, Yıldırım Beyazıt'ın 1402 yılında Ankara Savaşında Timur' esir düşmesiyle, altı oğlundan dördünün yaptığı taht kavgalarıyla geçen 1402-1413 yılları arasındaki döneme verilen addır. Bu döneme Bunalım Devri ya da Fasıla-i Saltanat adı da v...
Yıldırım Beyazıt Dönemi Fetihler
Yıldırım Beyazıt Dönemi Fetihler
Yıldırım Beyazıt’ın Anadolu Siyaseti I.Murad’ın vefatı Anadolu da karışıklıklara sebep oldu Karamanlıların desteği ile beylikler tekrar egemenliklerini güçlendirmeye başladılar. Beyazıt ilk önce bunlara yeteri tepkiyi gösteremedi. Yaklaşı...
Yıldırım Beyazıt
Yıldırım Beyazıt
Yıldırım Beyazıt, Osmanlı İmparatorluğunun 4. padişahı ve Sultan I.Murat'ın oğludur. Annesi ise I. Murat'ın baş cariyelerinden Gülçiçek Hatundur. Yıldırım Beyazıt 1360 yılında doğmuş ve lala eğitimini Kütahya da almıştır. Dönemin büyük alimlerinden İ...
1.Murat Dönemi Yapılan Yenilikler
1.Murat Dönemi Yapılan Yenilikler
İlk kez Acemioğlanlar Ocağı, Yeniçeri Ocağı, Topçu Ocağı kuruldu. İlk kez Pençik Sistemi uygulandı. Rumeli Beylerbeyliği kuruldu. İlk kez Tımar Sistemi uygulandı ve Tımarlı Sipahiler oluşturuldu. İlk kez Kazaskerlik ve Defterdarlık makamı kuruldu...
1.Murat Dönemi Fetihler
1.Murat Dönemi Fetihler
Sultan Murad Hüdavendigar’ın bütün hayatı sınır boylarında ve savaş meydanlarında geçti. Rumeli’den Anadolu’ya, Anadolu’dan Rumeli’ye durmadan dinlenmeden seferler yapan Sultan Murad Hüdavendigar, bizzat katıldığı 37 savaşın hepsini kazandı. -1360...
Orhan Gazi Döneminde Yapılan Yenilikleri
Orhan Gazi Döneminde Yapılan Yenilikleri
Orhan Gazi Osmanlı Beyliği’ni yeni yasalar ve düzenlemeler sayesinde devlet yapmıştır. Sultan unvanı ilk kez Orhan Gazi zamanında kullanılmıştır. İlk kez vezirlik teşkilatı kurulmuştur. İlk kadı ve subaşı atamaları bu dönemde yapılmıştır. Sancaklara ...
Orhan Gazi Dönemi Fetihler
Orhan Gazi Dönemi Fetihler
Orhan Bey’in beylik yıllarının ilk dönemi Anadolu’da fetihlerle geçmiştir. Beyliği sırasında bütün diğer Anadolu beylikleri gibi İran’da kurulu İlhanlılar’ı metbu sayıp yıllık vergi ödemekte devam etmiştir. Diğer yandan da Bizans topraklarına yönelik...
1. Murat
1. Murat
1. Murat: Diğer isimleri ile; Murat Hüdavendigar veya Gazi Hünkar, 1326 yılında doğmuş olan 1 Murat, Orhan Gazi ile Nilüfer Hatun'un oğullarıdır. Babasından aldığı Yüz bin metre karelik Osmanlı Toprağını beş yüz bin metre kareye çıkarmış başarılı bi...
Orhan Gazi
Orhan Gazi
Orhan Gazi: Osmanlı Beyliğinin kurucusu Osman Gazi'nin oğlu ve Osmanlı İmparatorluğunun ikinci padişahıdır. 1281 yılında Söğüt'te dünyaya gelmiştir. 1324 yılında babası Osman Gazi vefat edince Beyliğin başına geçmiş ve 1362 yılında vefat edene kadar ...
Osman Bey
Osman Bey
Osman Bey: Namı değer Osman Gazi. 1258 yılında Söğüt'te doğdu.1299 yılında Selçuklu Devletinden ayrılarak Osmanlı Beyliğini kurdu ve ismi asırlar boyu hükümdarlığın adı oldu. Babası Ertuğrul Gazi annesi Hayme Hatun'dur. Çocukluğu, gençliği ve aldığı ...
Osmanlı Devletinde Kültür ve Medeniyet
Osmanlı Devletinde Kültür ve Medeniyet
DEVLET ANLAYIŞIOsmanlı Devleti’nde, I. Murat döneminde ‘’Devlet, hükümdar ve oğullarının ortak malıdır.’’ anlayışı benimsenmiştir. Fatih döneminde, devletin bütünlüğünün korunması için kardeş katline izin verilmiştir. Bu kanunname ile Osmanlı Devl...

 

3. Murad Dönemi Fetihler
3. Murat
2. Selim Dönemi Yapılan Fetihler
2. Selim
Kanunî Sultan Süleyman Dönemi Fetihler
Kanuni Sultan Süleyman
1. Selim Dönemi Yenilikleri
1. Selim Dönemi Fetihler
Yavuz Sultan Selim
II.Beyazid Dönemi Fetihler
2. Beyazıt
Fatih Sultan Mehmed Dönemi Yenilikler
Fatih Sultan Mehmed Dönemi Fetihler
Fatih Sultan Mehmet
2. Murat Dönemi Yapılan Yenilikler
II.Murat Dönemi Yapılan Fetihler
2. Murat
I.Mehmed Dönemi Fetihler
1. Mehmed
Fetret Devri
Yıldırım Beyazıt Dönemi Fetihler
Yıldırım Beyazıt
1.Murat Dönemi Yapılan Yenilikler
1.Murat Dönemi Fetihler
Orhan Gazi Döneminde Yapılan Yenilikleri
Orhan Gazi Dönemi Fetihler
1. Murat
Orhan Gazi
Osman Bey
Osmanlı Devletinde Kültür ve Medeniyet
Popüler İçerik
Fatih Sultan Mehmed Dönemi Yenilikler
Fatih Sultan Mehmed Dönemi Yenilikler
Fatih, askeri başarılarla Osmanlı Devleti'ni büyük bir imparatorluğa dönüştürdü. Bilime, tarihe ve felsefeye özel ilgi gösterdi. Türkçe'den başka Arap...
Fatih Sultan Mehmed Dönemi Fetihler
Fatih Sultan Mehmed Dönemi Fetihler
Fatih Sultan Mehmet(Mehmed), 30 Mart 1432'de, o dönemde Osmanlı Devleti’nin başkenti olan Edirne'de doğdu. 6.Osmanlı padişahı olanII. Murad’ın Hüma Ha...
Fatih Sultan Mehmet
Fatih Sultan Mehmet
Fatih Sultan Mehmet: İkinci Mehmet olarak ta bilinir. 1432 yılında dünyaya gelmiş, babası 2. Murat, Annesi Hüma Hatun'dur. Osmanlı Padişahlarının yedi...
2. Murat Dönemi Yapılan Yenilikler
2. Murat Dönemi Yapılan Yenilikler
Sultan İkinci Murad, soyunun Kayı boyuna mensubiyetini göstermek için, sikkelerine, Kayı boyuna ait iki ok ve bir yaydan müteşekkil damgayı koydurmuşt...
II.Murat Dönemi Yapılan Fetihler
II.Murat Dönemi Yapılan Fetihler
Aydın ve Menteşe beyliklerine son veren II. Murat, Karaman’la yeniden başlayan bir savaşa girdi, savaşı kazandı. 1425 tarihinde Venedik Sav...
2. Murat
2. Murat
2. Murat 1. Mehmed'in ve Emine Hatun'un oğlu olarak 1404 yılında Amasya'da doğmuş, altıncı Osmanlı padişahı olarak bilinir. Divan edebiyatında Muradi ...
I.Mehmed Dönemi Fetihler
I.Mehmed Dönemi Fetihler
Çelebi Mehmed Rumeli’ndeki olaylarla uğraşırken, Karamanoğlu yine harekete geçti. Germiyanoğlu Yakub Bey’in Mehmed Çelebi’ye itaatini bildirmesi üzeri...
Popüler İçerik Son Forum Konuları Yardım Sayfaları  
Orhan Gazi Dönemi Fetihler
1. Murat
Orhan Gazi
Osman Bey
Osmanlı Devletinde Kültür ve Medeniyet
Osman Bey ?
Hakkımızda
Gizlilik Politikası
Çerez (Cookie) Politikası
Güvenlik Politikası
Bizimle İletişime Geçin
Forumlar
Site Haritası
Feed
Son Forum Konuları
Osman Bey ?
Yardım Sayfaları
Hakkımızda
Gizlilik Politikası
Çerez (Cookie) Politikası
Güvenlik Politikası
Bizimle İletişime Geçin
Forumlar
Site Haritası
Feed
Sitede yer alan haber ve içeriklerin tüm hakları saklıdır ve buradaki bilgiler sadece bilgilendirme amaçlı olup, kullanımına, uygulanmasına, satın alınmasına, delil gösterilmesine veya tavsiye edilmesine aracılık etmez. Sitemizdeki bilgiler, hiç bir zaman kesin bilgi kaynağı olmayıp, kullanıcılar tarafından eklenmiştir veya yorumlanmıştır. Buradaki bilgiler sitemizin asıl görüşlerini içermeyebileceği gibi hiçbir taahhüt ve tavsiye yerine de geçmez.
Mart - 2019